Viraj dönerken neden başımızla çıkışa bakarız

Konu, 'Motosiklet Şürüş Eğitimi ve Dersleri' kısmında Şenol SEL tarafından paylaşıldı.

  1. Şenol SEL

    Şenol SEL Site Müdavimi

    Kayıt:
    27 Şubat 2009
    Mesajlar:
    9.448
    Beğeniler:
    9.012
    Şehir:
    Altıntaş Mudanya - Bursa
    Motosiklet:
    Yamaha
    [​IMG]

    Neden viraja girerken başımızla viraj içine doğru bakarızda, kafamız vücudumuzla aynı düzlemde durmaz?

    Hepimizin otomatik olarak bu soruya vereceği cevap “Nereye bakarsan oraya gidersin” olacaktır. Tamam cevap budur da, bu iş nasıl oluyorda oluyordur şimdi size bunu anlatmaya çalışayım.

    Hareketlerimiz, “Motor Sistemler” tarafından kontrol edilmektedir. Bakış’da bu sistemler içinde yer alan bir motor sistemdir veya diğer bir deyişle motor sistemin bir parçasıdır. Aynı zamanda Bakış, vücudumuzun uzaydaki konumu -Kas-İskelet sisteminin işi- (postür) ve İç kulakta yer alan Denge Organı (Vestibüler Sistem) ile beraber kombine çalışan bir sistemdir.
    Bakış sisteminin özelliği gereği obje duruyorsa gözler de hareketsiz tutulur; obje veya baş hareket ediyorsa görüntüyü sabitleştirir.

    Baş hareketi sırasında görüntüyü tespit etmek için baş hareketine ilişkin bilgi gereklidir. İşte bu bilgiyi görme sisteminden alabiliyoruz ama gözlerde başla beraber hareket ettiği için ve bu yolun algılama süresi yavaş olduğundan, bunun yerine hareketi doğrudan tespit eden iç kulaktan gelen bilgi kullanılır.

    Baş hareketleri ve yerçekimi referans alındığında, başın pozisyonu vestibüler sistem tarafından değerlendirilir. Vestibülo-oküler refleks bu bilgiyi kullanarak, doğrudan gözlerden gelen görsel enformasyondan bağımsız olarak, hareketi kontrol eder. Yani postürümüzü ayarlar. İşte bunun sonucunda viraja girerken başımızın ekseni vücudumuzun ekseninden farklı bir açıyla [yerküre eksenine paralel(-e yakın) veya yerküreye dik (-e yakın) başka bir ekseni takip eder. Burada biraz daha açıklama yapmak gerekecek galiba.

    Uçaklar ve denizaltılar üç boyutta mekan durumunu ve hızlanmayı ve dönüşü bildirecek sofistike kılavuzlara sahiptirler. Halbuki bu kılavuz sistemlere benzer sistemler biz omurgalılarda 500 milyon yıldır vardır.İşte bu sistem vücudumuzun dengesininden sorumlu olan Vestibüler sistemdir.

    Vestibüler sistem, Hangi yön yukarı? ve Nereye gidiyorum ? sorularına yanıt vermek için şekillendirilmiştir.

    İç kulağın vestibüler kısmının sezici organları:

    · Yarım daire kanalları: Her biri birbirine dik düzlemde bulunan yarım daire şeklindeki 3 kanaldan oluşur. Bir tanesi yatay düzlemle 30 derece açı yapar. Her kanal kendi düzlemindeki dönme gibi açısal eylemleri sezer ve yanıt verir.
    ·Utrikül: Algılayıcı yapısı yatay düzlemdedir, dik alçalma ve doğrusal ivmeye yanıt verir.
    ·Sakkül:Algılayıcı yapısı utriküldekine diktir, doğrusal ivmeye yanıt verir.

    Yani denge sağlama işini, başın doğrusal ve açısal hareketleri ve bu hareketelerdeki hızlanmasının veya yavaşlamasının, iç kulakta bulunan 5 duysal organ topluluğu tarafından ölçülmesiyle gerçekleştirir.

    Bunun yanı sıra aynı zamanda göz kaslarını kontrol ederek bu yolla görsel oryentasyonu sağlamak ve aldığı tüm bu veriler neticesinde vücudumuzun pozisyonunu (postür) ayarlamak üzere gerekli komutları Kas-İskelet sistemine iletmek suretiyle “dengemizi” sağlamaktadır.

    Yani uzun lafın kısası, başımızın yatay düzlemle yaptığı açı 30dereceyi geçtiği anda vücudumuz bunu “ulan gene düşüyoruz” diye algılayıp, “hop hop hooppp değiş ton ton” muamelesi yapmaya başlar.

    İşte bu muameleye maruz kalmamak için başımızla viraj içine bakacak şekilde (çenemiz viraj çıkış noktasını gösterecek şekilde) tutarak virajlara güvenle, keyif içinde yatarız.

    Saygılar,

    Dr.Ali Tüter

    Referanslar:
    1)Goldberg, Michael E. : The Control of Gaze; Chapter 39
    2)Çelikyurt, Cengiz : Denge, Dengesizlik,Başdönmesi
    3)Tüter, Ali: KBB ders notları; Fizyoloji ders Notları; Nöroloji ders Notları
    4)İnternet
     
    Erol ve o.somuncu bunu beğendi.
  2. Şenol SEL

    Şenol SEL Site Müdavimi

    Kayıt:
    27 Şubat 2009
    Mesajlar:
    9.448
    Beğeniler:
    9.012
    Şehir:
    Altıntaş Mudanya - Bursa
    Motosiklet:
    Yamaha
    [​IMG]

    [​IMG]

    Bu adama hayranım.Sadece gerekeni yapıyor.
    [​IMG]

    Bakış bakıştır her yerde lazım...Pistte caddede...Orhaneli yolunda..
    [​IMG]

    [​IMG]

    İşte bir yerli Örnek.Bursa Enduro Çalışma ve eğitim pistinden çok doğru bir kare.
    [​IMG]



    Pist fotoğraflarında görülen sürücüler "hang-off" adı verilen bir teknik kullanarak yatarlar, bu yöntem sadece pist sürüşlerinde tavsiye edilir bizim ülkemizdeki gibi kalitesi çok düşük asfalt yollarda ve gezi amaçlı turlarda genellikle bu tekniğin kullanılması, durumu tehlikeli hale bile sokabiliyor.

    Hang-Off tekniğinde sürücü kendisini motorun üzerinden sarkıtarak kendi ağırlığı ile motora çok şiddetli bir yanal ivme kazandırır ve motoru bu şekilde yatırır, hatta bu sarkıtma dizleri yere sürtecek miktara kadar gelebilir, motordan ayrı eksene geçen vücut üst kısmı bir miktar boşta kaldığı için mecburen viraj içine doğru yönelir ve bu yönelme sonucunda oluşan görüntülerin ikincisinde ıslak pistte sürücü kendini daha fazla sarkıttığı için kafası daha çok hareket alanı kazanmış ve bu yüzden de daha fazla çevirebilmiş diye düşündüm ben bi an...

    Biz yollarda genellikle hang-off tekniğini kullanmadığımız için sadece boyun hareketi ile viraj çıkışına bakmamız mümkün hale geliyor..

    ve Tuğberk'in vermiş olduğu çok değerli bilgilerde de anlatılmak istendiği gibi, virajdaki yatış açımıza rağmen kafamızı yola paralel düzlemde tutmak, büyük oranda denge kazancına ve altımızdaki demir atı daha rahat ve bilinçli kontrol etmemize imkan sağlıyor...

    Şahsen ben bu güne kadar öğrendiklerim ve sürüş esnasında kendi kendime yaptığım bazı saptamalar sonucu bu sonuçlara ulaştım.

    Kişisel yorumlarımdır
     
    Erol, ANIL ve Goktug Uguz bunu beğendi.
  3. Şenol SEL

    Şenol SEL Site Müdavimi

    Kayıt:
    27 Şubat 2009
    Mesajlar:
    9.448
    Beğeniler:
    9.012
    Şehir:
    Altıntaş Mudanya - Bursa
    Motosiklet:
    Yamaha
    viraj bakışı için verdiği bilgileri fazlasıyla beğendim.Çok faydalı ve bilimsel bir yaklaşım olmuş.Ben de bu organın histolojik(mikroskopik yapısı) yapısını göstermekle konunun tam olarak anlatılmış olacağını düşünerek alttaki resimleri ilave ettim.

    Tıbbi açıdan bakınca insan organizmasının ne mükemmel bir yapısı olduğunu ve bir fabrika gibi uyum içinde çalıştığını hayranlıkla izliyoruz. Kulağımızın duyma dışında dengeyi de sağladığını bilmekteyiz.Ekte sadece dengeyle ilgili bölümü demonstre eden bazı mikroskopik resimler koydum (bir histolog-embriyolog olarak). İncelendiğinde salyangoz benzeri bu ilginç yapının etrafı sıvıyla dolu küçücük hücrelerden meydana geldiği ve vücudumuzda denge gibi son derece önemli bir işlevi yerine getirdiğini görmekteyiz. Elimden geldiğince kısaca açıklamaya çalıştım,umarım ilginizi çeker.
    Vücudumuza elden geldiğince iyi bakalım,onu üzmeyelim,yormayalım....

    Kulağımızın duyma ve denge bölümlerini içeren vestibulokohlear yapı.

    [​IMG]

    Dengede rol alan çok hassas tüylü hücreler
    [​IMG]

    Alttaki resmin Sol köşesinde dengede önemi olan kalsiyum karbonat kristalleri ve altındaki (duyusal hücreler) tüylü hücreler görülüyor. Başın hareketiyle pozisyonları değişen kristaller tüycükleri etkileyerek hücrenin beynimize sinyal yollamasını sağlamakta ve bu şekilde vucüdun dengesi ayarlanmaktadır.
    [​IMG]

    Cengiz BAYÇU dan alıntıdır
     
    Erol, o.somuncu ve Goktug Uguz bunu beğendi.
  4. Goktug Uguz

    Goktug Uguz Site Müdavimi

    Kayıt:
    26 Mart 2009
    Mesajlar:
    1.564
    Beğeniler:
    747
    Şehir:
    İstanbul - Bahçeşehir
    Motosiklet:
    BMW
    ağzına sağlık valla
     
  5. serkan thundercat

    serkan thundercat Site Bağımlısı

    Kayıt:
    27 Şubat 2009
    Mesajlar:
    610
    Beğeniler:
    257
    Motosiklet:
    Yamaha
    sanırım en kolay anlaşılır yolu bu anlatımmış..:)
     
  6. Murat ORAK

    Murat ORAK Kıdemli Üye

    Kayıt:
    13 Mart 2008
    Mesajlar:
    348
    Beğeniler:
    104
    Şehir:
    istanbul
    Motosiklet:
    Yamaha
    Emeğinize sağlık çok faydalı bilgiler bunlar.
     
  7. Ozgur Baglama

    Ozgur Baglama Site Müdavimi

    Kayıt:
    13 Ocak 2008
    Mesajlar:
    1.380
    Beğeniler:
    720
    Şehir:
    Bakırköy, İstanbul
    Motosiklet:
    Honda


    yaratanın kudreti hayran kaldım bu kadar mükemmel bir yapı bu kadar mükemmel kusursuz bir hikmet.ne ulu bir vergi,değer,hazinedir kıymetini her saniye bilmek lazım.teşekkürler..
     
  8. ANIL

    ANIL Site Bağımlısı

    Kayıt:
    19 Temmuz 2008
    Mesajlar:
    1.390
    Beğeniler:
    389
    Şehir:
    İstanbul
    Motosiklet:
    Henüz Yok
    Şenol Abi süpersin Çok faydalı bilgiler deneyimlerini paylaştığın için teşekkürler..